Met enige regelmaat klinkt de oproep aan Nederlanders met spaargeld: steek het in startups, in innovatie, in de economie van morgen. Die ondertoon zat ook duidelijk in een artikel in het AD van 22 december 2025 (https://www.ad.nl/economie/geld-nodig-voor-economie-en-daar-moet-ons-spaargeld-bij-helpen-beleggen-is-fiscaal-niet-aantrekkelijk~ad995218/). De boodschap: spaarders moeten meer risico nemen, want anders komt de innovatie niet van de grond.
Maar die redenering wringt. Het suggereert dat Nederlandse spaarders te voorzichtig zijn -- terwijl het echte probleem ergens anders zit.
In deze post leg ik uit waarom de focus op spaarders misplaatst is, en waarom het vooral de overheid en de banken zijn die hun rol moeten pakken.

Op deze site heb ik het vaker gehad over sectoral balances. Dat is een manier om naar de economie te kijken op macroniveau: hoe dragen bedrijven, huishoudens, de overheid en het buitenland samen bij aan de economische bedrijvigheid in een land?
We kijken dus niet naar één bedrijf of één consument, maar naar het grote geheel.

​Bedrijven maken producten en verkopen die aan consumenten. Om die producten te maken hebben ze werknemers nodig. Die werknemers krijgen loon, en met dat loon kopen ze weer producten. Zo komt het geld dat bedrijven uitbetalen via de verkoop deels terug.
Maar… niet al het verdiende geld wordt uitgegeven. Een deel wordt gespaard. Dat geld verdwijnt tijdelijk uit de kringloop van productie en consumptie. Het gevolg? Bedrijven ontvangen minder geld dan ze aan lonen hebben betaald. Er ontstaat een gat.
In een gesloten economie (zonder buitenland) moet de overheid dat gat vullen. Doet ze dat niet, dan krimpt de economie. Het begrotingstekort van de overheid moet dus ongeveer gelijk zijn aan het bedrag dat burgers en bedrijven samen sparen.